Ana Sayfa / Evrensel Hukuk Metinleri / 10 Aralık Dünya İnsan Hakları Günü

10 Aralık Dünya İnsan Hakları Günü

Temel hak ve özgürlükler alanındaki belgelerin anayasası olarak nitelendirilen İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi’nin imzalandığı 10 Aralık günü dünya genelinde insan haklarının korunması ve güvence altına alınması hususunda insanların bilgilendirilmesi, insan hakları bilincinin yaygınlaştırılması amacıyla Evrensel Bildirgenin kabul edilişinin yıl dönümünde, 1950’den itibaren bütün dünyada İnsan Hakları Günü olarak kutlanmaktadır.

Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Komisyonu

Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Komisyonu 1946 yılında insan haklarının geliştirilmesi amacıyla oluşturulmuştur. Çağdaş insan hakları anlayışını kuracak ve tüm üye devletler ortak standartları içeren üst norma duyulan ihtiyacı gidermek üzere bir metin ihtiyacı ortaya çıkmış ve Komisyon, öncelikli çalışma konusu olarak uluslararası bir belgenin hazırlanmasını kararlaştırmıştır. Kendi inisiyatifiyle veya Genel Kurul ve Konseyin istemi üzerine harekete geçebilen bu komisyonun görevi, insan haklarıyla ilgili konularda inceleme ve tavsiyelerde bulunmak olarak belirlenmiştir.

Birleşmiş Milletler Antlaşmasında önemli bir yer tutan insan hakları kavramı; ilk kez 10 Aralık 1948 tarihinde BM Genel Kurulunca kabul edilen “İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi” ile özel bir düzenlemeye konu olmuştur. İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi, insan hak ve özgürlüklerini güvence altına alarak insanlığı yok eden savaşlara bir son verme düşüncesinin eseridir.

Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Bildirgesi; Birleşmiş Milletler (BM) İnsan Hakları Komisyonu tarafından Haziran 1948’de hazırlanmış; 10 Aralık 1948’de BM Genel Kurulu’nun Paris’te yapılan oturumunda kabul edilen 30 maddelik bir bildiridir. Bildiri SSCB, Ukrayna, Belarus, Yugoslavya, Polonya ve Çekoslovakya’nın çekimser kalmasına, Güney Afrika Cumhuriyeti, ve Suudi Arabistan’ın ret oyu kullanmasına karşı 48 ülkenin oyuyla kabul edilmiştir.

İnsan Hakları Evrensel Beyannamesinin Getirdiği İyileşmeler

İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi ile; onurlu, özgür ve eşit bir yaşam dile getirilmiş, din, dil, cinsiyet, renk, siyasal düşünce yönünden her türlü ayrımcılığa karşı çıkılmış, her türlü keyfi uygulamaya karşı adil bir şekilde yargılanma hakkı getirilmiş, insanlara eğitim ve kültürel yaşama katılım hakları verilmiş; akıl ve vicdan sahibi her insana, düşünce ve vicdan özgürlükleri tanınmış, insanların hak ettikleri gibi yaşamaları için çalışma ve sosyal güvenlik hakları tanınmış, iş seçme özgürlüğü getirilmiş, her türlü baskı ve sömürüye karşı toplanma ve örgütlenme hakları tanınmış, hiçbir birey, hiçbir devlet ya da hiçbir topluluğun bu hakları ortadan kaldıracak bir girişimde dahi bulunması yasaklanmıştır. Tüm insanların doğuştan hür ve eşit olduğu gerçeği üzerine kurulan, temel hak ve özgürlüklerin anayasası olarak nitelendirilen İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi; her insanın yasa önünde eşit olduğunu, işkenceye ve kötü muameleye tabi tutulamayacağını ilan etmiştir.

Bütün ülkelerin hükumetleri, insan hakları ihlallerine meydan vermemeyi görev olarak kabul etmek durumundadır. Ayrıca, insan hakları bilincinin ve insan haklarının tam olarak benimsenerek uygulanması için gerekli sorumluluk duygusunun toplumda ve bütün insanlarda bulunması büyük önem taşımaktadır. Bildirgenin ilanından sonra, tüm dünyada insan hakları ihlallerinin önlenmesine yönelik uluslararası kurum ve mekanizmaların oluşturulması süreci yaşanmış, günümüze gelindiğinde insanlık suçu işleyenlerin yargılanabileceği uluslararası mahkemeler oluşturulması aşamasına ulaşılmıştır. İnsan Hakları Evrensel Beyannamesinin kapsamı, 1966 yılında Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklar Sözleşmesi ve Kişisel ve Siyasal Haklar Sözleşmesinin kabulüyle genişlemiştir. Viyana Deklarasyonu ve Eylem Planı’nın Haziran 1993 yılında kabul edilmesi sonucunda BM İnsan Hakları Yüksek Komiserliği kurulmuştur.

Türkiye, Birleşmiş Milletler çerçevesinde oluşturulan temel insan hakkı sözleşmelerini tümüne taraftır.

Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Sözleşme, Bildirge ve Beyannameleri

Medeni ve Siyasi Haklar Uluslararası Sözleşmesi
Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklar Uluslararası Sözleşmesi
İşkenceye Karşı Sözleşme
Irk Ayrımcılığının Önlenmesi Sözleşmesi
Kadınlara Karşı Ayrımcılığın Önlenmesi Sözleşmesi
Çocuk Hakları Sözleşmesi

Çocuk Hakları Beyannamesi

BİRLEŞMİŞ MİLLETLER, KİTLE İLETİŞİM ARAÇLARININ BARIŞIN VE ULUSLARARASI ANLAYIŞIN GÜÇLENDİRİLMESİNE, İNSAN HAKLARININ GELİŞTİRİLMESİNE VE IRKÇILIK, APARTHEİD VE SAVAŞ KIŞKIRTICILIĞI İLE MÜCADELE EDİLMESİNE KATKIDA BULUNMASI İLE İLGİLİ TEMEL PRENSİPLER BİLDİRGESİ

BİRLEŞMİŞ MİLLETLER, KİTLE İLETİŞİM ARAÇLARININ BARIŞIN VE ULUSLARARASI ANLAYIŞIN GÜÇLENDİRİLMESİNE, İNSAN HAKLARININ GELİŞTİRİLMESİNE VE IRKÇILIK, APARTHEİD VE SAVAŞ KIŞKIRTICILIĞI İLE MÜCADELE EDİLMESİNE KATKIDA BULUNMASI İLE İLGİLİ TEMEL PRENSİPLER BİLDİRGESİ

BİRLEŞMİŞ MİLLETLER DİN VEYA İNANCA DAYALI HER TÜRLÜ HOŞGÖRÜSÜZLÜK ve AYRIMCILIĞIN KALDIRILMASI BİLDİRİSİ

BİRLEŞMİŞ MİLLETLER, OLAĞANÜSTÜ VE SİLAHLI ÇATIŞMA HALLERİNDE KADINLARIN VE ÇOCUKLARIN KORUNMASINA DAİR BİLDİRİ

Mültecilerin Hukuki Statüsüne İlişkin Sözleşme

BİRLEŞMİŞ MİLLETLER KADINLARA KARŞI ŞİDDETİN TASFİYE EDİLMESİNE DAİR BİLDİRİ

BİRLEŞMİŞ MİLLETLER PEKİN DEKLARASYONU (Dünya Kadın Konferansı)

İstanbul Protokolü: İşkence ve Diğer Zalimane İnsanlık Dışı Aşağılayıcı Muamele veya Cezaların Etkili Biçimde Soruşturulması ve Belgelendirilmesi için EI Kılavuzu

BİRLEŞMİŞ MİLLETLER EĞİTİMDE AYRIMCILIĞA KARŞI ULUSLARARASI SÖZLEŞME

BİRLEŞMİŞ MİLLETLER, KADINLARIN SİYASAL HAKLARINA İLİŞKİN SÖZLEŞME

İŞ VE MESLEK YÖNÜNDEN AYRIM HAKKINDA 111 SAYILI  ILO  SÖZLEŞMESİ

EŞİT DEĞERDE İŞ İÇİN ERKEK VE KADIN İŞÇİLER ARASINDA ÜCRET EŞİTLİĞİ HAKKINDA 100 SAYILI ILO SÖZLEŞMESİ

Filedelfiya Bildirisi

Hakkında hukukbook

Bunu okudunuz mu?

Yargıç-The Judge

Yargıç-The Judge, komediyi de içinde barındıran bir mahkeme filmi ve aile dramı olarak hukuk filmleri …